نوای گیلانغرب :یکی از ویژگی های انسان های کامل، جامع اضداد بودن است. حضرت علی(ع) نمونه بارزی از این انسان های کامل نادر است که همه ی صفات قهر و رحمت، عدالت و قاطعیت، شجاعت، کیاست، سیاست، قضاوت و… را در شرایط مختلف دارد. امام خمینی (ره ) هم نمونه ی دیگری از این انسان های کامل است که با تحقیق در زوایا و ابعاد مختلف شخصیت ایشان، می توان ویژگی هایی را کشف کرد که در ظاهر، جمع بودن آن ها را در یک نفر ناممکن می نماید، اما به استناد شعر زیر از عارف بزرگ قرن پنجم، بابا طاهر عریان، در هر چند قرن مردانی استثنایی ظهور می کنند که نظیر و مشابه آن ها نادر و کمیاب است.

به هر اَلفی، اَلِف قدی برآید

اَلِف قدُم که در اَلف آمدستُم   ( دوبیتی ها، ص ۶۷ )

اَلِف قد، کنایه از انسان راست قامت و استوار است. اَلف؛ یعنی هزار سال و منظور از آن قرنها است. بنابراین می توان امام خمینی(ره ) را مصداق بارز و عینی همان اَلِف قد زمان خودمان بدانیم. در این مقوله ی محدود از بسیاری از ویژگی های متعدد این ابر مرد تاریخ نظیر سیاست، فقاهت، شجاعت، فلسفه و کلام و… صرف نظر می کنم  و به عنوان مشت نمونه ای از خروار تنها به یکی از درون مایه های ادبی در دیوان شعر ایشان ( انتظار ) در حد مجال محدود اشاره ی می نمایم.

در سرتاسر اشعار تراوش یافته از ذهن آن عالم ربانی و عارف وارسته، یک نکته بیش از هر چیز ذهن خواننده را درگیر می کند و آن شکوه از فراق در دوری از محبوب ازلی و ابدی است که با بی تابی در انتظار وصال او ناله ی هجران زمزمه می کند. حضرت امام خمینی (ره ) از یک انتظار ویژه می سراید، انتظاری ایهام گونه میان دو مفهوم ذات حق و حضرت ولی عصر (عج).

بگشای نقاب از رُخ و بنمای جمالت

تا فاش شود آنچه همه در پی آنند

ای پرده نشین در پی دیدار رُخ تو

جان ها همه دلباخته، دلها نگرانند ( دیوان، ص ۱۰۲ )

وی در ابیاتی به این نکته اشاره دارد که نگران است از اینکه نتواند در این جهان، ظهور مُنجی عدالت گستر را درک کند:

عمر را پایان رسید و یارم از در در نیامد

قصه ام آخر شد و این غصّه را آخر نیامد

کاروان عشق رویش صف به صف در انتظارند

با که گویم آخر آن معشوق جان پرور نیامد ( همان، ۹۷ )

و دست به دعا بر می دازرد تا شاید امام عصر ( عج ) همچون ماه از زیر ابر درآید و چهره و جمال خویش را بگشاید تا او به عنوان یکی از یاران مخلص آن امام منتظر همراهی و جانفشانی کند.

پرده برگیر که من یار توام

عاشقم، عاشق رخسار توام ( همان، ۱۳۵ )

حضرت امام(ره) حتی در لحظه های آخر عمر گرانمایه ی خویش، چشم انتظار ظهور امام زمان ( عج ) است تا پرچم حکومت جهانی را که خود عمری در راه آن صرف نموده است و مقدمات آن را با برچیدن حکومت ستم شاهی و تشکیل حکومت جمهوری اسلامی در ایران فراهم کرده است، به دست آن صاحب اصلی بسپارد.

روی بگشا بر این پیر ز پا افتاده

تا دم مرگ بجان عاشق دیدار توام ( همان، ۱۳۶ )

در نظر حضرت امام خمینی(ره) هیچ چیز در این دنیا ارزش پویش و دل بستن ندارد مگر دیدار صاحب امر حضرت مهدی ( عج ).

پرده از روی بینداز بجان تو قسم

غیر دیدار رخت مُلتمسی نیست مرا ( همان، ۴۱ )

امام خمینی ( ره ) هر جایگاه و منصب و مقام مادی دنیایی با همه نوع تنعّمات آن، در مقابل جلوه ای از دیدار امام زمان (عج ) هیچ می انگارد و قابل مقایسه نمی داند، حتی اگر امام عصر ( عج ) را در خواب ببیند، آن را بالاترین سعادت می داند که نمی توان آن را با هیچ چیز دیگر معامله کرد.

رهرو عشقم و از خرقه و مسند بیزار

به دو عالم ندهم روی دل آرای تورا

قامت سرو قدان را به پشیزی نخرد

آنکه در خواب ببیند قد رعنای تورا ( همان، ۴۲ )

امام خمینی (ره) دوران فراق را طولانی می داند و از این فاصله ی طولانی احساس دلتنگی می کند و بی صبرانه تقاضای رخ نمایی امام زمان ( عج ) را دارد.

پرده بردار ز رُخ، چهره گشا، ناز بس است

عاشق سوخته را دیدن رویت هوس است ( همان، ۵۳ )

در شعر امام(ره)، غم هجران و فراق یار، بسیار سوزان و گدازنده توصیف شده است و معلوم نیست این انتظار سخت چه وقت به پایان خواهد رسید.

در غم هجر رُخ ماه تو در سوز و گدازیم

تا به کی زین غم جانکاه بسوزیم و بسازیم

شب هجران تو آخر نشود رُخ ننمایی

در همه دهر تو در نازی و ما گرد نیازیم ( همان، ۱۶۶ )

او بالاخره ، حضرت امام ( ره )با یک الهام پاک درونی که در نتیجه سالها تهجّد، ذکر، مناجات، دعا و تزکیه ی نفس حاصل شده است، به یقین می رسد و از زمان مشخص خبر می دهد که به زودی روح متعالیش از کالبد حجاب گونه جسم مادی جدا خواهد شد و به لقای معبود ازلی می رسد. نیمه خرداد که بعداً زمان رحلت آن عارف بزرگ واقع شد، همان زمان خاصی است که وی از آن به زمان (( انتظار فرج )) تعبیر می کند.

سال ها می گذرد حادثه ها می آید

انتظار فرج از نیمه ی خرداد کشم ( همان، ۱۵۴ )

و ما چه می دانیم، شاید نیمه ی خرداد همان زمانی باشد که فرج آقا امام زمان(عج) در آن اتفاق خواهد افتاد.

لطیف امینی ۱۸ / ۱۱ / ۱۳۹۴

مأخذ اشعار:

• دیوان امام خمینی، موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۷۳
• دو بیتی های بابا طاهر همدانی، انتشارات یاسین، ۱۳۶۷

• تاریخ انتشار : ۱۳۹۴/۱۱/۱۹

•  
•